Nếu bạn chưa từng học Marketing và đang tự hỏi nên bắt đầu từ đâu, câu trả lời ngắn gọn là: hãy học về khách hàng trước tiên. Đừng vội lao vào quảng cáo, đừng vội học chạy Facebook Ads hay Google Ads, vì những thứ đó chỉ là công cụ ở giai đoạn sau. Khi chưa hiểu khách hàng đang nghĩ gì, muốn gì và vì sao họ chọn sản phẩm này thay vì sản phẩm khác, bạn sẽ không biết cách dùng bất kỳ công cụ nào cho đúng.

➡️ Xem thêm: Trung cấp Marketing học bao lâu? Cách tính theo trình độ hiện tại

Người mới thường mắc một lỗi giống nhau: thấy ai đó nói “học chạy quảng cáo lương cao” là lao vào học. Học xong vẫn không biết viết nội dung thế nào cho khách đọc, không biết vì sao khách im lặng, không biết điều gì khiến khách quyết định mua. Đó là vì nền tảng về khách hàng và sản phẩm chưa có. Bài viết này sẽ giúp bạn đi theo một lộ trình ngược lại, chậm hơn một chút nhưng chắc hơn nhiều.

Vì sao nên bắt đầu từ khách hàng thay vì công cụ quảng cáo?

Hãy hình dung bạn muốn mở một quán trà sữa. Bạn bỏ tiền chạy quảng cáo rầm rộ, người ta cũng ghé vào nhưng rồi không quay lại. Vấn đề không nằm ở quảng cáo, mà nằm ở chỗ bạn chưa biết khách quanh khu vực đó thích vị gì, họ sẵn sàng trả bao nhiêu tiền, họ mua vào giờ nào và vì sao họ lại chọn quán bên cạnh.

Marketing cũng vậy. Khách hàng là điểm khởi đầu. Khi bạn hiểu được một nhóm khách cụ thể đang gặp vấn đề gì, sản phẩm hoặc dịch vụ của bạn giúp họ giải quyết điều gì, thì mọi bước sau đó mới có ý nghĩa. Chạy quảng cáo chỉ là cách đưa thông điệp đến đúng người. Nếu không biết đúng người là ai, tiền quảng cáo sẽ rơi vào khoảng trống.

Vậy nên, bài học đầu tiên cho người mới không phải là “học chạy ads”, mà là học cách đặt câu hỏi về khách hàng: Họ là ai? Họ đang lo lắng điều gì? Họ tìm kiếm điều gì vào buổi tối? Họ tin ai? Họ nghe theo ai? Khi trả lời được vài câu như vậy, bạn đã hơn rất nhiều người biết cài đặt tài khoản quảng cáo nhưng không biết viết gì trong đó.

Thứ tự nên học cho người mới bắt đầu

Không cần học theo kiểu ôm đồm. Bạn chỉ cần đi qua năm phần theo thứ tự dưới đây. Mỗi phần không quá khó, nhưng nếu bỏ qua phần trước thì phần sau sẽ rất dễ sai.

1. Học về khách hàng trước

Đây là phần nền. Bạn cần biết cách mô tả một nhóm khách hàng mục tiêu bằng ngôn ngữ đơn giản: độ tuổi, công việc, thói quen, nỗi lo, mong muốn, nơi họ thường lên mạng, cách họ nói về vấn đề của mình.

Người mới thường bỏ qua phần này vì thấy trừu tượng. Nhưng thực ra nó rất cụ thể. Ví dụ, thay vì nói “khách hàng là nữ giới từ 22 đến 30 tuổi”, hãy nói: “nhân viên văn phòng 24 tuổi, thu nhập khoảng 9 triệu, hay thức khuya, lo da xỉn màu, từng mua vài loại serum nhưng bỏ giữa chừng vì không thấy hiệu quả”. Khi mô tả được như vậy, bạn sẽ biết mình nên viết nội dung gì, chọn kênh nào và nói với họ bằng giọng điệu ra sao.

2. Hiểu sản phẩm đang giải quyết vấn đề gì

Sau khi đã rõ khách hàng, bạn mới quay sang sản phẩm. Ở bước này, đừng hỏi “sản phẩm có gì”, mà hãy hỏi “sản phẩm giúp khách bớt khổ chỗ nào”. Một sản phẩm có thể có mười tính năng, nhưng khách hàng thường chỉ quan tâm đến một hoặc hai điều giúp họ giải quyết vấn đề trước mắt.

Ví dụ, một khóa học Marketing không nên chỉ được mô tả là “học 12 buổi, có giáo trình, có giảng viên”. Điều người học mới thật sự quan tâm có thể là: “học xong có tự làm được kế hoạch nội dung không, có biết cách nhìn số liệu không, có ai kèm khi làm sai không”. Khi bạn đặt sản phẩm vào đúng mối quan tâm của khách, thông điệp sẽ rõ ràng hơn.

3. Học viết nội dung đơn giản trước khi học quảng cáo

Nhiều người nghĩ Marketing là chạy quảng cáo. Thực ra, trước khi có tiền chạy quảng cáo, bạn cần biết nói gì với khách. Nội dung chính là lời nói đó. Một bài viết giới thiệu sản phẩm, một đoạn mô tả ngắn, một kịch bản video một phút, một tin nhắn trả lời khách hàng đều là nội dung.

Người mới nên tập viết trước. Hãy thử viết một bài giới thiệu sản phẩm dài khoảng 200 chữ, sao cho một người lạ đọc xong hiểu được ba điều: sản phẩm dành cho ai, giúp được gì và vì sao nên tin. Viết xong, đọc lại và tự hỏi: nếu mình là khách, mình có muốn hỏi tiếp không? Nếu câu trả lời là không, hãy viết lại. Đây là cách rèn tư duy Marketing rẻ nhất và hiệu quả nhất.

4. Hiểu bán hàng là một phần của Marketing

Có người học Marketing nhưng ngại bán hàng. Thực tế, Marketing mà không dẫn đến bán hàng thì chỉ là hoạt động truyền thông. Bạn không cần trở thành người chốt đơn giỏi ngay, nhưng bạn cần hiểu hành trình khách đi từ lúc chưa biết đến lúc quyết định mua.

➡️ Xem thêm: Thời gian biểu học Tiếng Anh cho người đi làm: cách sắp xếp khi học trung cấp

Hành trình đó thường gồm vài bước: khách nhận ra mình có vấn đề, khách tìm hiểu cách giải quyết, khách so sánh vài lựa chọn, rồi mới quyết định. Mỗi bước cần một loại nội dung khác nhau. Người mới thường chỉ viết nội dung cho bước cuối, tức là kêu gọi mua ngay. Nhưng nếu khách chưa biết mình có vấn đề, thì mọi lời kêu gọi đều vô ích. Hiểu được điều này giúp bạn bình tĩnh hơn khi làm Marketing.

5. Làm quen với kênh số sau cùng

Sau khi đã có tư duy về khách hàng, sản phẩm, nội dung và bán hàng, bạn mới nên bắt đầu làm quen với kênh số như Facebook, TikTok, Zalo, Google. Kênh nào cũng chỉ là nơi bạn đặt nội dung vào. Nếu nội dung yếu, kênh tốt đến mấy cũng không cứu được.

Khi mới bắt đầu, đừng học quá nhiều kênh cùng lúc. Hãy chọn một kênh nơi khách hàng mục tiêu của bạn đang có mặt và tập trung làm cho đúng một kênh đó. Khi đã hiểu cách một kênh vận hành, việc chuyển sang kênh khác sẽ nhanh hơn nhiều.

Người mới nên học theo cách nào để không bị rối?

Bạn có hai lựa chọn chính: tự học lặt vặt trên mạng hoặc học theo một chương trình có lộ trình. Tự học có ưu điểm là miễn phí, nhưng nhược điểm là bạn phải tự phân biệt đâu là kiến thức nền, đâu là mẹo nhất thời. Người mới thường không phân biệt được, nên hay bị cuốn vào những nội dung dạy mẹo mà bỏ qua nền tảng.

Học theo chương trình đào tạo có lợi thế là các phần được sắp xếp sẵn. Bạn không phải đoán xem nên học gì trước, học gì sau. Quan trọng hơn, bạn có người để hỏi khi gặp chỗ không hiểu. Với người mới hoàn toàn, điều này giúp tiết kiệm rất nhiều thời gian. Nếu bạn đang cân nhắc học Marketing bài bản, có thể tham khảo chương trình học ngành Marketing hiện có để hình dung lộ trình cụ thể.

Một điểm nữa cần lưu ý: học Marketing không nên chỉ dừng ở lý thuyết. Bạn nên chọn chương trình nào có bài tập thực hành, có tình huống thật hoặc ít nhất là yêu cầu bạn tự làm thử. Kiến thức Marketing chỉ thật sự thành của bạn khi bạn dùng nó để viết một bài, làm một kế hoạch nhỏ hoặc phân tích một thương hiệu mình thích.

Điều gì không nên học quá sớm?

Có ba thứ người mới thường sa đà vào nhưng chưa thật sự cần ở giai đoạn đầu.

Thứ nhất là các thuật ngữ quảng cáo nâng cao như bidding strategy, lookalike audience, CAPI, retargeting nâng cao. Bạn sẽ gặp những từ này sau, nhưng học sớm chỉ khiến bạn thấy Marketing phức tạp hơn thực tế.

Thứ hai là chạy theo quá nhiều công cụ. Hôm nay học phần mềm chỉnh ảnh, mai học công cụ lên lịch đăng bài, mốt học nền tảng email marketing. Mỗi thứ một ít, cuối cùng không thứ nào dùng được thành thạo.

Thứ ba là học theo các mẹo “bùng nổ doanh số sau 7 ngày”. Những nội dung này đánh vào tâm lý muốn nhanh, nhưng hiếm khi giúp người mới có nền tảng lâu dài. Hãy coi Marketing là một kỹ năng cần thời gian rèn, không phải một thủ thuật học xong là dùng được ngay.

Bước tiếp theo cho người mới nên làm gì?

Nếu bạn đang phân vân không biết mình có phù hợp với Marketing hay không, hãy thử làm một việc nhỏ: chọn một sản phẩm bất kỳ, thử mô tả khách hàng mục tiêu của sản phẩm đó trong năm dòng, rồi viết một đoạn giới thiệu ngắn. Nếu bạn thấy hứng thú với việc đặt câu hỏi về khách hàng và tìm cách nói cho họ hiểu, thì Marketing là hướng đi đáng để bạn theo đuổi.

Khi đã xác định muốn học, việc tiếp theo là chọn một lộ trình rõ ràng. Đừng để mình rơi vào tình trạng học ba tháng mà vẫn không biết mình đang học gì. Một chương trình đào tạo Marketing có lộ trình sẽ giúp bạn đi từ khách hàng, sản phẩm, nội dung đến kênh số một cách tuần tự, đúng như năm phần đã nêu ở trên.

➡️ Xem thêm: Luyện nghe Tiếng Anh trình độ trung cấp: người học nên bắt đầu từ đâu?

Gửi ngành muốn học, trình độ hiện tại và giấy tờ đang có qua Hotline/Zalo 0978 27 34 27 để Phòng Tuyển sinh kiểm tra trước hồ sơ.

ĐĂNG KÝ TƯ VẤN